On-line winkelen: de juridische aspecten
Zoeken naar producten
Het eerste probleem waar de aankomend koper tegenaan kan lopen is waar hij het artikel vindt dat hij zoekt. Voor ongeveer alle producten zijn er vele sites met een zeer uitgebreid aanbod. Dat aanbod varieert dikwijls ook nog eens sterk in prijs, kwaliteit en levertijd. Het valt dus niet mee om de beste site er uit te pikken. Gelukkig zijn er diverse sites die daarbij een handje kunnen helpen. Zo is het bvb mogelijk om gegeven het ISBN-nummer van een boek bij een vergelijk-site een overzicht te krijgen van prijzen en levertijden bij veel online boekhandels. Dit soort "meta" sites maken het shoppen dus een stuk gemakkelijker. Sommige site-beheerders stellen er echter geen prijs op dat hun site op deze manier gebruikt wordt. Veilingsite eBay probeert reeds jaren te voorkomen dat anderen mensen laten zoeken in hun databank. In Nederland is onlangs beslist dat de El Cheapo service van de Telegraaf niet langer gebruik mocht maken van het online huizenbestand van de NVM. De NVM beriep zich namelijk succesvol op haar databankrecht. Op grond van de Databankenwet mag de beheerder van een databank (waaronder ook een website met productinformatie valt) zich verzetten tegen herhaaldelijk en systematisch opvragen van de informatie daaruit door derden. Dat is nu precies wat dergelijke vergelijk-sites doen.Rechtsgeldig bestellen
Als de juiste site eenmaal gevonden is, kan het werkelijke kopen beginnen. Meestal gebeurt dit door een formulier in de webbrowser in te vullen of een e-mail te sturen naar de bestelservice. Veel mensen denken dat e-mail of webformulieren niet juridisch bindend zijn. Niets is echter minder waar. Een rechtsgeldige overeenkomst komt tot stand doordat de klant het aanbod van de verkoper aanvaardt. Hoe dat gaat, is irrelevant (uitgezonderd speciale gevallen als huizen verkopen). Een schriftelijk ondertekend contract is niet nodig; ook een mondeling "Ok, ik doe het" is juridisch rechtsgeldig en bindend.Uiteraard is het zonder getuigen later vervelend om te bewijzen dat de klant "Ok, ik doe het" heeft gezegd, maar als de verkoper bvb die uitspraak op band heeft staan, kan de klant er niet meer onderuit. Het is de rechter die bepaalt hoe dit bewezen moet worden en van hoe veel waarde een bepaald stuk bewijs is. Er is dus niet zoiets als "rechtsgeldig bewijs" waar de rechter niet omheen kan (tenzij je een notaris een officiële akte laat opstellen). Een uitgeprinte e-mail is ook rechtsgeldig bewijs, en als de rechter denkt dat die e-mail echt van de koper komt, zit de koper aan de overeenkomst vast.
Een digitale handtekening kan extra zekerheid bieden. Met behulp van wiskundige technieken kan een document worden voorzien van een unieke code, de zogeheten digitale handtekening. Hiermee kan de ontvanger van het document nagaan of het compleet en ongewijzigd is. Tevens kan hij de oorsprong van het document vaststellen. De plaatser voegt met behulp van een geheime sleutel een code toe aan het te signeren document. Deze code is uniek voor het document en voor de plaatser. Hieruit volgt dat alleen de houder van de geheime sleutel de code, oftewel de digitale handtekening, had kunnen genereren, en daarmee is vastgesteld lees meer over On-line winkelen: de juridische aspecten
